Leeftijd:

13-16 jaar

Trefwoorden:

autisme

Mijn zoon van bijna 15 jaar heeft een autistische beperking (PPD-NOS). Sinds jaren speelt hij graag games. De laatste tijd begint het echter ernstige vormen aan te nemen. Hij is verslaafd aan online Xbox-spellen. Dit is nog het enige waar hij zich mee bezig houdt. Hij heeft een goede intelligentie, waardoor hij op het regulier onderwijs (havo-vwo) zat. Komend schooljaar gaat hij naar het speciaal onderwijs (ook havo-vwo). Hij wil al jaren geen hulpverleners meer over de vloer in verband met zijn autisme. Zijn persoonsgebonden budget is hierdoor ook stopgezet. Vorig jaar heeft hij na een week vakantie in Turkije (achteraf gezien voor hem erg stressvol geweest en veel slaaptekort gehad) een epileptische aanval gehad. Hij is hiervoor onderzocht en het bleek inderdaad een vorm van epilepsie te zijn, die te voorkomen is als stress en slaaptekort zoveel mogelijk vermeden wordt. Graag wil ik dat hij van zijn game-verslaving afkomt en andere activiteiten gaat ondernemen. Ik weet alleen niet hoe ik dit moet aanpakken. Alle gesprekken met mij gaat hij uit de weg en hij ziet geen enkel probleem. Ik zie hem afglijden. Het feit dat stress zoveel mogelijk vermeden moet worden om een aanval te voorkomen, maakt het voor mijn gevoel extra lastig om een stap te zetten richting minder Xbox. Volgens de interne begeleidster van zijn vorige school is dit ook niet de methode om hem minder te laten gamen (of erger nog: hem het gamen te ontzeggen) omdat dit zijn veilige wereld is waarin hij wegkruipt als hij de enige verplichting die hij tot nu toe wel belangrijk vond (naar school gaan) heeft nagekomen. Ik zou hem voor een keuze moeten stellen met door mij verzonnen activiteiten/hobby's/sporten (max. 2) om ervoor te zorgen dat de tijd die hij dan besteedt aan een activiteit automatisch de Xbox tijd vermindert. Ik weet niet zo goed hoe ik dit aan hem moet verkopen. Dwingen werkt niet. Hij is enorm star en trekt zijn eigen plan. Verder is hij erg teruggetrokken, en stil, en weinig veeleisend, waardoor mensen hem niet als lastig ervaren.

Het antwoord van de deskundige

Alles wat u vertelde wijst erop dat uw zoon toch hulp nodig heeft om zijn leven zo goed mogelijk te leiden, zodat hij kan blijven gamen, maar op zo'n manier dat het zijn gezondheid en schoolontwikkeling niet in de weg zit. Dat is nogal wat, en u vraagt terecht om hulp. Want een gedragsverandering bij uw zoon, die inderdaad verslaafd gedrag vertoont, én autistisch is, is niet iets wat je zomaar in je eentje voor elkaar krijgt.

Aantrekkingskracht

Games hebben een grote aantrekkingskracht op jongens, en die is nog groter als ze een stoornis in het autistische spectrum hebben. (Zie ook het boek Gamen en autisme dat ik samen schreef met mijn collega Erno Mijland). De game-wereld is voor hen overzichtelijk, het contact met anderen verloopt voor hen gemakkelijker dan in het gewone leven (doordat het alleen om verbale communicatie gaat), en de uitdagingen in de game zijn vertrouwd en passen bij wat jongens goed kunnen en graag doen. Daardoor voelen ze zich goed, het geeft zelfvertrouwen, en ze kunnen afleiding vinden van problemen buiten de game-wereld.

Ook negatief

Maar tegelijkertijd is dat ook negatief. Juist doordat jongeren met autisme meer verslavingsgevoelig zijn, kunnen ze er moeilijker mee stoppen, en vluchten ze al snel in het gamen als ze minder goed in hun vel zitten. Jongeren met autisme voelen ook minder goed dat ze onder stress staan dan anderen, maar door de stress gaan ze wel langer door met gamen. Al met al is uw zorg over uw zoon dus heel begrijpelijk. Gelukkig gaat hij nog wel naar school, begrijp ik, maar daarnaast doet hij inmiddels al niet veel anders meer, en zijn schoolwerk heeft er al veel onder geleden.

Moeilijke stap

U vertelde dat uw zoon geen hulpverlening meer wil; zijn ervaring daarmee is kennelijk slecht. Dat is jammer. Maar wat nog aan het aanvaarden van hulp vooraf moet gaan, is dat hij erkent dat hij een probleem heeft. Dat is de eerste, noodzakelijke, stap. Maar juist wel een hele moeilijke bij jongeren met autisme, omdat ze moeilijk vooruit kunnen kijken en dus zelf niet goed de consequenties van het vele gamen kunnen overzien. Het zou wenselijk zijn dat iemand u gaat helpen bij deze eerste stap, zodat uw zoon gemotiveerd wordt voor professionele begeleiding. U zou de school daarbij kunnen inschakelen, maar omdat het nu vakantie is, zou u ook met de huisarts kunnen gaan praten. Misschien kan die daarna zelf een gesprek voeren met uw zoon. Overigens, heeft de arts die hem onderzocht heeft in verband met zijn epilepsie niet met hem gesproken over de noodzaak van stressvermindering en over de invloed van het gamen op zijn epilepsie? Wellicht kunt u (in overleg met de huisarts) deze arts nog een keer inschakelen om uw zoon te doordringen van het feit dat hij nu een probleem heeft.

Hulp voor uzelf

Daarnaast kunt u ook hulp zoeken voor uzelf, voor het omgaan met de gameverslaving van uw zoon. U zou bijvoorbeeld samen met een deskundige kunnen onderzoeken op welke manier uw zoon gemotiveerd kan worden voor hulp, en hoe u thuis het beste met hem om kunt gaan, zodat u duidelijke en realistische grenzen kunt stellen die u kunt handhaven. Hoewel gespecialiseerde hulpverlening op dit gebied nog moeilijk te vinden is, kunt u contact opnemen met:

  • een instelling voor verslavingszorg;
  • een eerstelijns-psycholoog (met ervaring op het gebied van gamen en autisme);
  • of een instelling voor mensen met autisme.

Vraag uw huisarts om goede verwijzingen in uw regio.

Tip

Een tip tot slot: zoek steun bij andere ouders! U staat namelijk niet alleen met uw ervaring. Bijvoorbeeld:

Ik wens u veel sterkte in deze moeilijke situatie en hoop dat u geschikte hulp kunt vinden.

Reageer